Bloggfęrslur mįnašarins, jślķ 2013

Kratar allra flokka

Žeir eru vęntanlega fleiri en ég sem hafa velt žvķ fyrir sér hverjir žaš eru sem standa sameinašir į bak viš nżvaknašar vęringar ķ kringum nżtt veišigjaldafrumvarp Framsóknar. Frumvarpiš var samžykkt til eins įrs af nżafstöšnu sumaržingi en hópur fólks hafši tekiš sig saman um undirskriftarsöfnun žar sem skoraš var į forsetann aš vķsa lögunum til žjóšaratkvęšagreišslu.

Forseti Ķslands, Ólafur Ragnar Grķmsson, hafnaši žessari kröfu meš eftirfarandi rökum:

Žegar ég hef į grundvelli 26. greinar stjórnarskrįrinnar vķsaš lögum til žjóšarinnar hafa žau varšaš grundvallaratriši ķ lżšręšisskipan eša efnahagslegt sjįlfstęši Ķslendinga.

Nżting höfušaušlinda žjóšarinnar er į vissan hįtt hlišstętt grundvallarmįl, bęši skipan fiskveiša og greišslur vegna afnota.

Meš lögum um veišigjald, sem Alžingi hefur nś afgreitt, er ekki veriš aš breyta skipan fiskveiša og įfram veršur greitt til žjóšarinnar bęši almennt veišigjald og sérstakt veišigjald; heildargreišslur vegna nżtingar aušlindarinnar į nęsta įri um 10 milljaršar króna.

Meginefni laganna er aš įformuš hękkun kemur ekki til framkvęmda og breytt er hlutföllum milli uppsjįvarveiša og botnfiskveiša; greišslur einstakra fyrirtękja żmist lękka eša hękka. Forsenda laganna er einnig aš žessi gjöld verša endurskošuš į nęsta žingi.

Lögin fela žvķ ekki ķ sér grundvallarbreytingu į nżtingu aušlindarinnar en kveša į um tķmabundnar breytingar į greišslum til rķkisins, sköttum vegna nżtingar. Aš vķsa lögum af žvķ tagi ķ žjóšaratkvęšagreišslu vęri svo afdrifarķkt fordęmi aš vķštękar umręšur og afar breišur žjóšarvilji žyrfti aš vera į bak viš slķka nżskipan ķ mešferš skattlagningar, žjóšaratkvęšagreišslur um hękkanir eša lękkanir į einstökum tekjulišum rķkisins.

Ég hef žess vegna įkvešiš aš stašfesta lögin en įrétta um leiš hvatningu til stjórnvalda, Alžingis og rķkisstjórnar, um aš kappkosta viš bošaša endurskošun aš nį varanlegri og vķštękri sįtt um skipan fiskveiša og aršgreišslur til žjóšarinnar enda sżnir fjöldi undirskrifta vegna laganna um veišigjald aš almenningur hefur rķkan vilja og réttlętiskennd ķ žessum mįlum.

Sįtt um nżtingu höfušaušlindar Ķslendinga er ķ senn forsenda farsęldar ķ framtķšinni og sišferšileg skylda okkar allra.


Nś er aš sjįlfsögšu ofur ešlilegt aš žaš sé rökrętt hversu haldbęr ofangreind rök Ólafs Ragnars Grķmssonar eru og skoša um leiš hvort og žį hvernig žau samrżmast rökum sem hafa komiš fram ķ mįli hans įšur og/eša annarra mįlsmetandi einstaklinga um žjóšaratkvęšagreišslur. Hins vegar er žaš töluvert sérstakt aš mešal hįvęrustu gagnrżnenda įkvöršunar forsetans skuli fara žeir sem vildu takmarka og/eša binda žjóšaratkvęšagreišslur viš žaš sem sett var fram ķ 60. og 67. grein stjórnarskrįrtillagna stjórnlagarįšs (sjį t.d. hér og hér)

Žessar greinar stjórnarskrįrdraganna gera nefnilega ekki ašeins rįš fyrir žvķ aš „fjįrlög, fjįraukalög, lög sem sett eru til aš framfylgja žjóšréttarskuldbindingum né heldur um skattamįlefni eša rķkisborgararétt“ séu undanskilin žjóšaratkvęšagreišslu heldur lķka aš forseti taki įkvöršun um žaš hvort hann samžykki frumvarp til laga eša ekki.  Hópurinn sem unir hvorki įkvöršun Ólafs Ragnars Grķmssonar eša rökum hans ķ žvķ mįli sem hér er til umręšu viršist viš fyrstu sżn reyndar koma śr nokkrum įttum. Flestir hafa įšur lįtiš til sķn heyra ķ sambandi viš:

  1. óśtskżranleg andśš į Ólafi Ragnari sem birtist best ķ einsleitu śrvali mótframbjóšenda sl. sumar.
  2. aš lausn allra vandamįla landans felist ķ žvķ aš tżnast inn ķ ESB og taka upp evru.
  3. aš stjórnarskrįrdrög stjórnlagarįšsins fyrrverandi sé mikilvęgari en lausn į skuldavanda heimilanna og snjóhengjuógninni sem vofir yfir ķslenskum efnahag.
  4. aš Ķslendingum beri aš taka į sig skuldir einkafyrirtękja žegar um banka er aš ręša eins og ķ tilviki Icesave-skuldbindinga eigenda Landsbankans.

Samansafn gremjufullrar ófullnęgju

Mörgum hefur žótt skorta į mįlefnalegar umręšur og haldbęr rök śr röšum žeirra sem hafa stillt sér upp meš ofantöldum sjónarmišum. Žvķ mišur viršist žetta einkenna hįvęrasta hluta žeirra sem stóšu aš undirskriftarsöfnuninni varšandi įskorunina um aš vķsa lögum um veišigjaldiš til žjóšaratkvęšagreišslu og/eša hafa tjįš sig um įkvöršun og/eša rök forsetans ķ žessu sambandi.

Samansafn gremjufullrar ófullnęgju

Yfirgengilegust er framkoma žess hóps sem hefur hreinlega keyrt um žverbak eftir aš įkvöršun forsetans um veišigjaldafrumvarpiš var gerš heyrinkunn. Mešlimirnir hafa ekki lįtiš sér nęgja aš fį śtrįs fyrir gremju sķna į Fésbók, bloggi og athugasemdakerfum żmissa vefmišla heldur settu žeir saman kaldar kvešjur til forsetans og bjóša öšrum aš taka undir (sjį hér). Fyrsta śtgįfa kvešjunnar hljóšaši svo:

Kęri Ólafur Ragnar Grķmsson. Žś ert bśinn aš vera forseti helmingi lengur en žś ętlašir žér žegar žś baušst žig fram. Žś hefur sett žrjś mįl ķ žjóšaratkvęšagreišslu og hefur loks fengiš til valda rķkisstjórn sem er žér svo žóknanleg aš žś sérš ekki lengur įstęšu til slķkra ęfinga. Žś ert oršinn sjötugur – kominn į löglegan eftirlaunaaldur. Konan žķn er bśin aš flytja lögheimili sitt til Bretlands. Kannski er kominn tķmi til aš hętta, jafnvel hverfa śr landi. Žś sagšir žegar žś lżstir yfir framboši žķnu ķ fyrra aš žś myndir hugsanlega ekki sitja allt kjörtķmabiliš. Segšu af žér. Viš skorum į žig.
Nś hefur haturspenninn sem setti saman žennan texta eitthvaš veriš tįlgašur til ķ žeim tilgangi aš „bęta“ hann. Oršalagiš er eitthvaš annaš en ķsmeygileg haturspólitķkin situr žar föst samt sem įšur:

Kęri Ólafur Ragnar Grķmsson. Žś ert bśinn aš vera forseti helmingi lengur en žś ętlašir žér žegar žś baušst žig fram. Žś hefur sett žrjś mįl ķ žjóšaratkvęšagreišslu og hefur loks fengiš til valda rķkisstjórn sem er žér svo žóknanleg aš žś sérš ekki lengur įstęšu til slķkra ęfinga. Žś ert oršinn sjötugur – kominn į löglegan eftirlaunaaldur. Konan žķn er bśin aš flytja lögheimili sitt til Bretlands. Žś sagšir žegar žś lżstir yfir framboši žķnu ķ fyrra aš žś myndir hugsanlega ekki sitja allt kjörtķmabiliš. Kannski er kominn tķmi til aš gera alvöru śr žeim įformum žķnum aš hętta? Žeir sem undirrita žetta skora į žig, ķ fullri vinsemd, aš gera žaš. (sjį hér)

Žaš er nęstum žvķ įtakanlegt aš horfa upp į žaš hvernig žokkalega vel gefiš fólk getur misst sambandiš viš eigin dómgreind eins og ķ žvķ tilviki sem žessi įskorun veršur til fyrir. Ekki minnkar įtakanleikinn žegar rennt er yfir žau rśmlega 100 innlegg sem hafa veriš sett inn į svęši žessarar sérkennilegu undirskriftarsöfnunar. Žaš er sanngjarnt aš geta žess aš einhverjir sem tjį sig žar eru ekki aš hnżta ķ Ólaf Ragnar heldur žį sem standa aš undirskriftarsöfnuninni. Žeir gera žaš žó flestir meš sķst vandašra oršavali en žeir sem tjį sig um persónu forsetans og falla žannig ķ sömu gryfju.

Dónaskapur er vörn hins veika

Žaš er ešlilegt aš spyrja sig hverjir standa aš baki žessum ęrslagangi og ķ hvaša tilgangi? Žar mętti byrja į žvķ aš spyrja sig hvaš sameinar žį hópa sem taldir voru upp hér aš framan. Ķ fljótu bragši er e.t.v. śtlit fyrir aš hér sé ašeins um samansafn af gremjufullri ófullnęgju aš ręša en žegar betur er aš gįš žį sżnist mér aš nafngiftin „Kratar allra flokka“ sé ekki alveg óvišeigandi. Kannski vęri žvķ viš hęfi aš kalla žann pólitķska leikžįtt sem žessir eru žįtttakendur ķ samstöšu-spuna kratismans en žaš er spurning ķ boši hvers hann er?

Dónaskapur er vörn hins veika

Mér sżnist tilgangurinn vera augljós en nišurstašan veršur tęplega önnur en framhald žeirrar sundrungar sem ofantöldum tókst aš koma į žaš stig aš vondirfskan sem kom fram ķ fjölskrśšugri višspyrnu sķšasta kjörtķmabils brotnaši aš endingu į skerjum einstaklingshyggju žess offrambošs sem annašhvort mešvitaš eša ómešvitaš bauš upp į sömu hugmyndafręši og er aš finna ķ žeim kratisma sem Samfylkingin hefur gert śt į.

Ķ staš žess aš lengja mįl mitt meš rökum hvaš žetta varšar žį bendi ég į aš ķ ašdraganda sķšustu alžingiskosninga setti ég saman ófįa bloggpistla žar sem ég velti žvķ upp hvaša flokkar mešal offrambošsins vęru eins og afrit eša skilgetin afkvęmi Samfylkingarinnar. Žaš vęri aš bera ķ bakkafullan lękinn aš endurtaka žaš allt saman aftur. Žvķ vķsa ég žeim sem vilja kynna sér žęr vangaveltur mķnar frekar ķ bloggfęrslur frį žvķ ķ mars og aprķl į žessu įri.

Ég vil hins vegar ljśka žessu hér meš žvķ aš taka žaš fram aš ég leyfi mér aš efast um aš žaš sé beinlķnis tilgangur žeirra, sem hafa sig mest ķ frammi ķ žeim hópi, sem hér er til umręšu aš auka į sundrunguna. Hins vegar er ég sannfęrš um žaš aš žeir sem fjįrmagna žį eru sér fullkomlega mešvitašir um žaš hvaš žeir eru aš gera og hverjar afleišingar žess eru. Sundrungin hefur nefnilega alltaf orkaš sem skilvirkasti frįfęlingarmįttur skynseminnar og um leiš žrįndur ķ götu samstöšu til almennrar farsęldar.


Snertur af brenglun

Žegar ég lķt til baka til haustsins 2008 óska ég žess stundum aš ég hefši įkvešiš aš sitja heima ķ staš žess aš rķsa upp og fylgja višspyrnubylgjunni. Įstęšurnar eru nokkrar en žęr gętu žó rśmast undir einum hatti ef hatturinn héti vonbrigši. Hatturinn yrši hins vegar aš vera bżsna stór og rśma bżsna margt.

Žaš mętti lķka reyna aš vķkka skilgreiningarhattinn śt og tala um vonbrigši yfir öllum žeim mannlegu brestum sem hafa gert žęr vonir sem rįku mig af staš haustiš 2008 aš nįnast engu. Žegar ég horfi til baka er ég nefnilega nokkuš sannfęrš um aš uppskeran er ekki ķ samręmi viš žaš sem hefur tapast.

Žegar vonin er óttanum yfirsterkari

Haustiš 2008 įkvaš ég aš fylgja ķ kjölfar žeirra landsmanna sem risu upp meš žeim oršum aš nś vęri tķmi réttlętisins runninn upp. Tķminn sem hefur lišiš sķšan hefur leitt žaš ķ ljós aš forsendur žess aš fólk reis upp voru mjög misjafnar. Sjįlf vildi ég mótmęla žeirri forgangsröšun og žvķ misrétti sem bankahruniš opinberaši. Sannfęring mķn varšandi žessi atriši höfšu hins vegar kviknaš įšur ķ samskiptum viš heilbrigšiskerfiš, af atvinnu minni innan menntakerfisins, nįvķginu viš śtkomuna af įherslunum ķ sjįvarśtvegsmįlum, višskiptum viš fjįrmįlastofnanir, opinberar stofnanir og ašrar žjónustustofnanir og lķka fréttum af stefnu og įherslum ķ atvinnu- og umhverfismįlum.

Haustiš 2008 var mér löngu misbošiš og stóš ķ žeirri meiningu aš fleirum vęri eins innanbrjóst. Ķ mķnum huga var žetta ašeins spurning um aš koma įkvešnum sjónarmišum į framfęri sem ekki höfšu fengist aš komast aš įšur. Sjónarmišum sem snerust um žaš aš manneskjan skipti meira mįli heldur en sżndarveruleiki neyslusamfélagsins sem peningadrifin tilvera hafši sett ķ öndvegi.

Aš meina žaš sem er sagt

Ég reis upp meš žaš ķ huga aš styšja viš mótmęli sem ég hélt aš grundvöllušust į sameiginlegri hugmyndafręši. Lengi vel var ég haldin žeim misskilningi aš markalķnan į milli žeirra sem tóku žįtt ķ mótmęlum og žeirra sem voru ķ ašstöšu til aš bregšast viš žvķ sem aflaga hafši fariš vęri mismunandi hugmyndafręši. Hugmyndafręši sem byggšist į tveimur gerólķkum įherslupunktum. Annars vegar vęru žaš žeir sem vildu višhalda markašsdrifinni samfélagsgerš meš endurreisn žess sem hrundi og svo hinir sem vildu samfélag sem žjónaši velferš manneskjunnar.

Į žeim tępu fimm įrum sem eru lišin sķšan hefur žaš hins vegar runniš upp fyrir mér aš margir žeirra sem risu upp ętlušu sér ekkert nema koma sjįlfum sér eša sķnum til valda ķ óbreyttu kerfi. Žeir tóku upp frasa og tileinkušu sér hugmyndafręši sem féll vel aš félagshyggjumišašri stefnu en höfšu ķ reynd enga reynslu, žekkingu eša hęfni til aš setja fram raunhęfar hugmyndir sem vöršušu heill samfélagsins alls. Einhverjir fengu tękifęri til aš sżna hvort hugur fylgdi mįli sem leiddi žį sorglegu nišurstöšu ķ ljós aš langflestir féllu į prófinu.

Raunsęi

Af žessum įstęšum hef ég leyft mér aš halda žvķ fram aš margir žeirra sem settu sig ķ forystu grasrótarinnar hafi ekki haft annaš markmiš en „leišrétta eigin egóhalla“ (sjį hér). Žvķ mišur hefur įrangur margra žeirra oršiš sį einn aš gildisfella sjįlfa sig en žaš sem verra er aš meš sjįlfsupphefjandi ašgeršum og oršum hafa žeir ekki ašeins sundraš žeim sem gengu til lišs viš višspyrnuna ķ žeim tilgangi aš leggja henni skynsemi  sķna og heilindi heldur treyst žaš kerfi sem meginöldunni var ętlaš aš vinna gegn. 

Žaš er reyndar ekki bara viš žį sem tżndu sér ķ sjįlfum sér aš sakast žvķ hugmyndir valdsins um aš višspyrnuna sįrvantaši foringja féll ķ frjóa jörš mešal žeirra sem tóku aldrei žįtt en fylgdust meš śr fjarlęgš og reyndar lķka takmarkašs hóps sem af einhverjum duldum įstęšum blöndušust višspyrnunni. Žeir voru lķka žó nokkrir sem fögnušu žvķ aš ašrir sįu um višspyrnuna fyrir žį. Sumir žeirra sem böršust tżndu sér ķ hrósinu og hvatningunni sem žeir fengu ķ gegnum tölvupóst og sķmtöl. Žessir misstu sjónar į žeim hugsjónum sem snerust um almannahag og böšušu sig ķ einstaklingshyggjunęrandi hugmyndum um eigiš mikilvęgi.

Aš tala af naušsyn en ekki žörf

Vonbrigši mķn eru žess vegna ekki ašeins bundin žeim sem tżndu sér ķ sjįlfsupphafningunni heldur ekki sķšur hinum sem villtu žeim sżn. Ég hefši aldrei risiš upp haustiš 2008 nema vegna žess aš ég stóš ķ žeirri meiningu aš nś vęri stund nżrrar hugmyndafręši runnin upp. Ég hélt aš sś skynsemi sem ég fann ķ višspyrnunni į Akureyri og heyrši ķ tali sumra sem komu fram haustiš 2008 myndi laša aš fleiri. Aš okkur myndi takast meš hógvęršinni aš laša aš fulltrśa allra samfélagshópa sem myndu aš endingu skapa breišan samręšuvettvang sem myndi aš lokum leiša okkur til farsęllar nišurstöšu um breytt kerfi sem myndi žjóna samfélaginu öllu.

Į žeim tķmamótum sem mį segja aš hafi skapast eftir ašrar alžingiskosningarnar eftir hrun hefur žaš runniš upp fyrir mér aš žeir voru harla fįir sem ętlušu sér aš hafa samrįš viš ašra; ž.e. žį sem stóšu fyrir utan žeirra eigin hóp. Hin nżkjörna rķkisstjórn hefur stašfest aš skjaldborgin sem sś fyrri reisti ķ kringum sig er komin til aš vera. Fręšimannastéttin hefur lokaš sig af ķ pólitķskum fķlabeinsturni og talar tungum žeirra hagsmunaafla sem styrkir vinnustašinn sem stóll žeirra og staša hefur skjóliš af. Meirihluti almennings eltir rauš villuflögg og glannalegar gervigulrętur fjölmišla sem hafa vikiš fagmennskunni śt af boršum sķnum og tileinkaš sér upphrópunarkennda villuljósarblašamennsku ķ hennar staš.

Vonin finnur sér alltaf leiš

Žaš hefur dregiš verulega nišur ķ vonarneistunum sem kviknušu haustiš 2008 en žar sem ég hef tamiš mér aš trśa fremur į žaš góša ķ manneskjunni lifir enn ķ glęšum vonarinnar um aš skynsamur almenningur vakni til mešvitundar um žaš aš óupplżst afstöšuleysi er öruggasta trygging žeirra sem vilja hafa almenning aš ginningarfķflum. Bankahruniš hefši įtt aš vekja alla žjóšina til mešvitundar um aš slķkir tķmar eru enn einu sinni runnir upp ķ mannkynssögunni aš almenningur er tilneyddur til aš spyrna viš fótum vilji hann višhalda möguleikum sķnum til aš hafa įhrif į sitt eigiš lķf.

Žaš sem hefur komiš ķ ljós frį bankahruninu hefur rennt stošum undir žaš aš sś sišblinda sem hafši hreišraš um sig ķ fjįrmįlaheiminum hefur sest aš miklu vķšar og žį ašallega ķ öllum helstu valda- og stjórnsżslustofnunum landsins og reyndar erlendis lķka. Į mešan skynsamt fólk heldur sig til hlés fyrir yfirgangi sišblindunnar er žaš alveg klįrt aš hęttir og ašferšafręši sišblindunnar verša višmišiš sem mun ręna skynsemina öllum tękifęrum til aš hafa įhrif į framgang mįla. Og skiptir žį engu hvort um er aš ręša mįl sem varša almannaheill eša samfélagsins.

Penninn er vopn gegn žögninni

Žaš žarf įtak til aš rķsa upp gegn óskammfeilni sišblindunnar en alveg eins og skynsamur mašur myndi setja žaš ķ forgang aš gera viš lekt žak įšur en hżbżli hans yršu fyrir frekara tjóni žį žarf aš takast į viš žį sišblindu peningahyggju sem ógnar öllum grunnstošum manneskjulegs samfélags. Enn einu sinni hafa gjöršir fįrra leitt okkur til slķkra tķma aš skynsamt fólk žarf mjög naušsynlega aš gera žaš upp viš sig hvort žaš ętlar aš sitja žögult hjį meš hendur ķ skauti.

Aš žessu sinni žarf skynsemin aš gera žaš upp viš sig hvor hśn ętlar aš  lįta ósešjandi peningaöflum žaš eftir aš móta framtķš alls mannkyns svo og komandi kynslóša. Sjįlf męli ég ekki meš slķku ašgeršarleysi og žaš er ekki af svartsżni sem mér lķst ekki į žaš heldur óbilandi bjartsżni į aš žaš sé hęgt aš hafa įhrif į jafnvel blindustu markmiš. Žaš er trśin į aš žaš sé hęgt aš snśa neikvęšri žróun til jįkvęšari vegar ef allir leggjast į eitt viš aš koma skynseminni aš. 

Viš erum hluti af heild

Ég trśi žvķ enn aš okkur sé öllum gefiš aš geta lęrt af fortķšinni. Žegar litiš er til sögunnar žį vitum viš öll aš ef viš sitjum ašgeršarlaus hjį žį munum viš ekki ašeins kalla ógęfu yfir okkur sjįlf heldur ókomna framtķš. Viš vitum lķka aš dómur sögunnar veršur ekki annar en sį aš viš höfum veriš glórulausir hugleysingjar sem höfšum ekki einu sinni dug til aš verja okkur sjįlf eša börnin okkar. Aš viš höfum veriš žręlar okkar eigin heimsku og/eša sjįlfselsku...

Viš höfum enn tękifęri til aš sanna žaš fyrir framtķšinni aš slķkur dómur į ekki viš um okkur! Ef viš viljum hljóta annan dóm en žeir sem létu t.d: galdrabrennurnar višgangast, héldu uppi lénsherrafyrirkomulaginu ķ Evrópu eša vistarbandinu į Ķslandi, létu sem gyšingaofsóknirnar vęru eitthvaš sem kom žeim ekki viš, neitušu aš taka afstöšu gegn Vķetnamstrķšinu, svo fįtt eitt sé nefnt, žį er tķminn til aš fyrirbyggja žaš nśna en ekki eftir önnur fimm įr!


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband