Fęrsluflokkur: Menntun og skóli

Segiš mér hver žeirra er sjįlfstęšismašur...

... og ég skal segja ykkur hver fęr stöšuna. Žaš er e.t.v. ljótt aš fullyrša svona en žaš hefur vakiš athygli skólamanna aš į undanförnum viršist flokkshollusta rįša meiru en fęrni žegar kemur aš skipun skólameistara. Žvķ er stašan oršin žannig aš ķ langflestum framhaldsskólum landsins eru skólameistarar žeirra yfirlżstir Sjįlfstęšismenn.

Ķ sjįlfu sér ętti žaš ekki aš skipta mįli hvaša flokk viškomandi skólameistari kżs en žaš mį kannski spyrja sig hvaša skilaboš žetta vinnulag viš mannarįšningar sendir til ungs fólks. Hitt er alvarlegra aš žetta skiptir miklu mįli ķ žvķ sem snżr aš kjaramįlum žar sem kjör kennara eru nś aš nokkru hįš stofnanasamningum. 

Kennarar hafa ekki ašeins stašiš frammi fyrir žvķ aš menntamįlarįšherra reyni aš fjarstżra skólastjórnendum hvaš varšar kjör žeirra, sem skólastjórnendur hafa yfir aš segja, heldur hefur Žorgeršur Katrķn unniš aš žvķ leynt og ljóst aš rjśfa žį einingu sem hefur rķkt fram aš žessu į milli kennara og stjórnenda. Žaš er mįl margra aš nśoršiš sé žaš eins vķst aš skólastjórnendur standi gegn kennarahópnum og meš skipunum Menntamįlarįšuneytisins hversu fagmannlegar eša heillavęnlegar žęr kunna aš vera.

Mišaš viš žetta vešja ég į aš žaš verši sį umsękjendi sem er yfirlżstur Sjįlfstęšismašur sem fęr skólameistarastöšuna viš Fjölbrautaskóla Snęfellinga. Nema žeir vilji losna viš Lilju Mósesdóttur śr bęnumWoundering

><>      ><>      ><>      ><>      ><>      ><>    ><>      ><>      ><>      ><>  

Es: Ég hef įšur skrifaš um framhaldsskólann. Bęši hér og hér. Bįšar greinar fjalla fyrst og fremst um nżju framhaldsskólalögin sem vel aš merkja stendur til aš innleiša žrįtt fyrir žann kostnaš sem innleišing žeirra mun óhjįkvęmilega skapa.!


mbl.is Tķu sóttu um stöšu skólameistara
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Einręši ķ menntamįlum er lķka óžolandi

Žorgeršur Katrķn GunnarsdóttirFréttin sem ég tengi žessari fęrslu er frį sl. fimmtudegi (4. nóv). Žar segir Žorgeršur Katrķn aš henni finnist „óžolandi aš lķša fyrir tortryggnina  ķ samfélaginu.“ Žessi orš lét hśn falla ķ tilefni af žvķ aš fréttamašur mbl.is spurši hana śt ķ afskriftir skulda nokkurra lykilstarfsmanna Kaupžings vegna hlutabréfakaupa ķ bankanum. Eins og alžjóš veit var Kristjįn Arason, eiginmašur Žorgeršar, einn af framkvęmdastjórum hans.

Žorgeršur Katrķn sagši ķ žessu vištali aš žaš hefši veriš mjög mismunandi hvernig stašiš var aš mįlum varšandi hlutabréfakaup ķ Kaupžingi. „Engar skuldir hafi veriš felldar nišur hjį eiginmanni hennar. Žau hafi komiš sķnum sparnaši til įratuga fyrir ķ öšru félagi fyrir löngu sķšan.“

Mig langar til aš vitna til orša Grķms Atlasonar sem hann birtir į blogginu sķnu um žann gjörning: „Rįšfrś var meš allan sinn sparnaš, sem aš mestu samanstóš af bankabréfum, ķ einkahlutafélagi. Eiginmašur hennar rįšlagši višskiptavinum bankans aš halda ķ bréf sķn ķ bankanum fram į sķšasta dag. Sjįlfur fęrši hann allt ķ einkahlutafélag auk žess sem persónulegar įbyrgšir toppanna ķ bankanum vegna lįna voru felldar nišur. Rįšfrśin eiginkona hans sat į sama tķma į rķkisstjórn žar sem m.a. var įkvešiš aš bjarga žessum banka frekar en öšrum.“

Af framansögšu ętti aš vera ljóst aš sś tortryggni sem menntamįlarįšherra segir ólķšandi į fullkomlega rétt hjį sér. Hśn talar reyndar um aš „žaš verši allt aš koma upp į boršiš“ ķ žessu sambandi. Ég reikna meš aš hśn eigi viš aš žaš eitt muni duga til aš eyša meintri tortryggni. Ég tek fullkomlega undir žaš meš henni og vona aš hśn eigi viš aš hśn ętli aš stušla aš žvķ.

Žaš sem mér finnst hins vegar merkilegt ķ žessu samhengi er aš ķ reynd hefur hśn sżnt allri kennarastéttinni umtalsverša tortryggni og ekki bara tortryggni heldur yfirgang lķka. Hśn neitaši aš hlusta, vinna meš og taka tillit til įbendinga frį samtökum kennara og keyrši svo nżju fręšslulögin ķ gegn į sķšasta voržingi. Nś ętti alžjóš aš vera oršiš nokkuš ljóst hvernig afgreišslu frumvarpa til laga er hįttaš žar žannig aš ég ętla ekki aš fara ķtarlegar śt ķ žaš ferli allt saman.

Hins vegar vil ég taka žaš fram aš mér sem framhaldsskólakennara finnst ólķšandi aš bśa viš tortryggni menntamįlarįšherra gagnvart kennarastéttinni og skólastarfi ķ landinu almennt. Mig langar lķka til aš vekja sérstaka athygli į žvķ sem margir žeirra sem hafa męlt meš nżju framhaldsskólalögunum hafa tuggiš į. En žaš er „frelsiš“ sem skólarnir eiga aš fį ķ kjölfar žeirra. Žaš eru margar įstęšur fyrir žvķ aš ég tel aš žetta meinta frjįlsręši fįist engan veginn stašist. Žvķ til rökstušnings ętla ég aš lįta nęgja aš benda į aš menntamįlarįšherra įkvaš strax aš binda starf framhaldsskólanna meš 23 reglugeršum. Nś hef ég žaš eftir įreišanlegum heimildum aš žeim hafi fjölgaš ķ 37.

Ég er aušvitaš tortryggin og finnst ég hafa fulla įstęšu til žess. Tortryggni mķn hefur minnst meš žaš aš gera aš Žorgeršur Katrķn Gunnarsdóttir og Kristjįn Arason eru hjón. Hśn stafar nefnilega fyrst og sķšast af framgöngu Žorgeršar Katrķnar ķ starfi hennar sem rįšherra menntamįla ķ landinu. Mér finnst ég lķka hafa fulla įstęšu til aš tortryggja menntamįlarįšherra sem śtilokar meginžorra kennara frį mikilvęgri žróunarvinnu og breytingum sem varša žeirra sérfręšisviš. Aš ekki sé talaš um aš Kennarsambandiš hefur lķtil sem engin svör fengiš viš mörgum grundvallarspurningum er varša framkvęmd nżju laganna.

Žaš hlżtur aš teljast ešlileg tortryggni ķ ljósi žess aš ég veit aš rįšuneytiš hefur skipaš a.m.k. fimm „leyninefndir“ til aš snķša ramma utan um framhaldsskólann um leiš og žaš śtilokar hagsmunasamtök kennara frį žeirri vinnu og neitar žeim um sjįlfsagšar upplżsingar. Žaš mį vel fylgja hérna meš aš žeir sem vinna ķ žessum nefndum er uppįlagt af formönnum nefndanna, sem menntamįlarįšherra hefur skipaš, aš žeir upplżsi ekki utanaškomandi ašila um žaš sem fram fer į fundum žeirra.

Ég hef vęntanlega fęrt rök fyrir žvķ aš žaš er alls ekki allt upp į boršinu ķ sambandi viš framkvęmd nżju framhaldsskólalaganna og raunar langur vegur frį žvķ. Ég leyfi mér žess vegna aš efast um aš gögn um fjįrmįl žeirra hjóna rati upp į boršiš nema meš dómsśrskurši. Og talandi um fjįrmįl žį langar mig til aš vekja athygli į nokkrum mikilvęgum atrišum til višbótar sem mér finnst afar mikilvęgar ķ ljósi nśverandi ašstęšna ķ samfélaginu.

Žaš hlżtur aš liggja ķ augum uppi aš innleišing nżrra laga sem į viš allt skólakerfiš kostar peninga. Lögin innihalda aš mörgu leyti framsęknar og byltingarkenndar hugmyndir ķ sambandi viš öll skólastigin žrjś; leik-, grunn- og framhaldsskóla. En žaš gefur auga leiš aš žaš er ekki hęgt aš hrinda žeim ķ framkvęmd nema meš ęrnum tilkostnaši. Ég hef t.d. heyrt talaš um įętlun upp į 220 milljónir ķ sambandi viš innleišingu laganna ķ tengslum viš framhaldsskólann en vil taka žaš fram aš af mķnu mati er sś kostnašarįętlun of lįg. Ég hef góšar įstęšur til aš halda aš žaš vanti einhverja mikilvęga žętti inn ķ žennan śtreikning.

Žrįtt fyrir žęr efnahagshörmungar sem hafa rišiš yfir ķslenskt samfélag hefur enginn vikiš einu orši aš žeim kostnaši sem hlżtur aš fylgja žeim nefndarstörfum sem nś fara fram ķ Menntamįlarįšuneytinu ķ sambandi viš nżju fręšslulögin annars vegar og žeim kostnaši sem hlżtur aš fylgja innleišingu žeirra hins vegar. Žaš hefur heldur engin tilkynning borist śt ķ skólana varšandi framkvęmd laganna til Kennarasamtakanna eša śt ķ skólana eftir efnahagshruniš. Hins vegar hélt Žorgeršur Katrķn fund ķ Menntaskóla Akureyrar sl. mišvikudagskvöld (5. nóv) žar sem hśn ręddi ašallega um samręmingu skólastiganna žriggja sem er ein hugmynd žessar nżju laga. Ég mętti ekki į žennan fund. Verš aš jįta žaš aš ég hafši bara ekki list į žvķPinch

Ég hef reyndar žęr fréttir af fundinum aš žar kom ekkert nżtt fram. Svör viš margendurteknum spurningum sem einstakar greinar laganna hafa kveikt žeim, sem til žeirra žekkja, voru ekki į boršinu. Žar var ekki minnst einu orši į annaš en žaš aš žessi lög voru samžykkt sl. vor og aš žaš ętti aš vinna aš žeim eftir fyrri įętlunum. Žaš eina nżja sem kom fram er aš reglugerširnar sem verša settar framhaldsskólanum fyrir utan lögin verša 37 en ekki 23. Ég hef verulegar įhyggjur af žessu reglugeršarfargani og ekki aš įstęšulausu. Įhyggjurnar stafa ekki sķst af leyndinni sem rķkir ķ kringum vinnuna viš žęr og žögninni ķ sambandi viš innihald žeirra. Mér finnst fullkomlega ešlilegt aš žetta allt veki mér tortryggni og kvķša.

Mér finnst fullkomlega ešlilegt aš spyrja: Hvers vegna er innleišingu nżrra fręšslulaga er ekki frestaš ķ ljósi nśverandi efnahagsįstands ķ samfélaginu? Žaš er ljóst aš žessi nżju lög hafa valdiš kennurum óvissu um langa hrķš og žaš er fullt śtlit fyrir aš žau muni halda žvķ įfram. Innleišing žeirra mun ekki sķšur valda foreldrum og börnum óvissu en aš mķnu mati er sķst į hana bętandi. Aš sķšustu er ljóst aš kostnašur af innleišingu laganna veršur umtalsveršur fyrir rķkiš og žar af leišandi skattgreišendur. Žaš eitt og sér ętti aušvitaš aš vera fullnęgjandi krafa um frestun innleišingar laganna.

Sį kostnašur og sś óvissa sem framkvęmd nżju fręšslulaganna hefur ķ för meš sér ęttu aš liggja ķ augum uppi. Žess vegna skil ég ekki af hverju innleišingunni er ekki frestaš ķ žeim tilgangi aš stušla aš sparnaši ķ rķkisrekstrinum og vinna aš žvķ aš draga heldur śr óvissu og kvķša en bęta viš hvoru tveggja. Mér finnst rökin sem męla meš frestuninni blasa svo viš aš ég skil ekki hvernig menntamįlarįšherra getur lokaš augunum fyrir žeim. Ég skil žess vegna ekki ķ öšru en aš henni gangi eitthvaš žaš til meš žvķ aš knżja innleišingu žeirra til framkvęmda sem hśn ętlar sér ekki aš leggja upp į boršiš. Žess vegna er ég tortryggin ķ garš menntamįlarįšherra. Ég held reyndar aš öll žjóšin hafi fulla įstęšu til aš trotryggja hann lķka.

><>      ><>      ><>      ><>      ><>      ><>    ><>      ><>      ><>      ><>        

 Hér eru krękjur ķ lög um leikskóla, - grunnskóla og - framhaldskóla įsamt lögum um menntun og rįšningu kennara og skólastjórnenda į skólastigunum žremur.

Ég vek sérstaka athygli į žvķ hve oršalagiš „rįšherra setur ķ reglugerš įkvęši“ er algengt ķ lögunum um framhaldsskólann.

Ég hef įšur bloggaš um žį undarlegu žögn sem rķkir um nżju fręšslulögin hér.


mbl.is Óžolandi aš lķša fyrir tortryggni
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Mér finnst žaš svo skrżtiš...

Sķšaslišiš vor voru samžykkt nż lög um framhaldsskólann. Žaš hefur veriš ótrślega lķtil umręša um žessi nżju lög ķ fjölmišlum og śti ķ samfélaginu yfirleitt. Žaš ber aš taka žaš fram aš žaš var ekki ašeins gerš breyting į lögunum sem varša framhaldsskólann heldur öll skólastigin. Žaš vekur mér furšu hvaš lķtiš hefur veriš fjallaš um žęr breytingar sem žessi nżju lög hafa ķ för meš sér.

Žaš eru eflaust į žessu nokkrar skżringar en engin góš. Sś sorglegasta er sś aš žaš viršist enginn vita neitt. Žaš er reyndar ekki skrżtiš žvķ žeir (eša sį/sś) sem sköpušu žau viršast ekki alveg gera sér grein fyrir innihaldinu eša umgjöršinni sjįlfir. Žaš versta viš žetta er aš ķ meginatrišum er žetta alveg satt!

Ég get ekki fullyrt hvort aš žeir fulltrśar sem menntamįlarįšherra hefur sent śt ķ framhaldsskólana fram aš žessu, til aš upplżsa kennara žeirra fyrst um frumvarpiš og nśna lögin, hafi ekki mįtt segja, eša hafi ekki vitaš, allt. Žaš hlżtur žó aš teljast furšuleg vinnubrögš aš senda tengiliši eša fulltrśa inn ķ skólana sem geta ekki svaraš ešlilegum spurningum kennara um breytingarnar sem lögin munu hafa ķ för meš sér į vinnuumhverfi žeirra og nemenda skólans.

Ef žau ķ Menntamįlarįšuneytinu geta eša vilja ekki svaraš žeim spurningum, sem brenna į kennurum og hagsmunasamtökum žeirra, varšandi nżju lögin žį er hępiš aš žeir svari öšrum. Žaš er samt skrżtiš aš fjölmišlar skuli ekki fjalla einmitt um žaš. Žögnina og/eša leynimakkiš ķ kring um nżju menntalögin aš hįlfu rįšuneytisins. Ég myndi halda aš žaš hvernig menntun er hįttaš ķ landinu varši alla žjóšina. Ekki bara kennara... Žaš er žess vegna skrżtiš aš almenningur ķ landinu uni žessari žögn og um leiš óvissu um žaš hvenig menntun barna og unglinga į Ķslandi veršur hįttaš ķ framtķšinni.

Mér finnst žaš t.d. mjög athyglisvert aš Alžingi hefur afsalaš sér völdunum sem žaš hafši ķ žessum efnum til Menntamįlarįšuneytisins. Mér finnst lķka mjög athyglisvert aš į sama tķma og fulltrśar rįšuneytisins reyna aš setja nżju lögin um framhaldsskólann ķ glanspappķr fyrir okkur hin meš stöfunum: „skólarnir munu öšlast svo mikiš frjįlsręši“ žį sitja starfsmenn rįšuneytisins sveittir viš aš setja saman 23 reglugeršir til aš ramma inn lögin...

pappķrsfjallišJį mér finnst žaš virkilega skrżtiš aš fréttamenn og fjölmišlarnir yfirleitt skuli hlķfa menntamįlarįšherra og öšrum starfsmönnum rįšuneytisins viš aš skżra žaš śt fyrir žjóšinni hvaš žeir eru aš bśa til? Til hvers? Fyrir hverja? Hvers vegna? Hvaš žetta kostar? Hvaš muni įvinnast? Hverju var hent śt? Hvaš tekiš upp ķ stašinn? Hvaša faglegu forsendur liggi aš baki? Meš hvaša menntunarfręšingum og -rįšgjöfum žetta var unniš? o.s.frv. o.s.frv.

Ég hélt fyrst aš tilgangurinn meš nżju lögunum vęri sį aš spara en mér sżnist aš nś žegar sé bśinn aš fara žvķlķkur peningur ķ žetta hringl rįšuneytisins meš framhaldsskólann aš ég skil ekki aš žaš skuli ekki vera bśiš aš loka į frekara brušl ķ sambandi viš hann a.m.k. Ķ lok sķšustu aldar var eytt ótrślega litlum tķma en miklum peningum til aš bśa til nżja nįmsskrį fyrir framhaldsskólastigiš. Žegar hśn kom śt ķ upphafi žessarar aldar kom ķ ljós aš innihald hennar var nokkurn vegin žaš sama og žeirrar į undan. Žaš var žó bśiš aš hręra žannig til ķ innihaldi įfanganna aš gömlu kennslubękurnar voru langflestar śreltar. Žess vegna žurfti aš eyša meiri pening ķ aš bśa til nżjar žannig aš žęr pössušu viš žį sem uršu til śt śr tilfęrslu- og sambręšsluverkefninu... 

Nįnast um leiš og bókakassarnir meš nżju nįmsskrįnni voru farnir af staš śt ķ skólana var byrjaš aš undirbśa miklu stęrra og kostnašarsamara verkefni. Nś skyldi stokka allt ķslenska menntakerfiš upp. Nżju menntalögin eru śtkoman og aušvitaš varš „nżja“ nįmsskrįin fyrir framhaldsskólann, sem hefur ekki einu sinni nįš 10 įra aldri, śrelt um leiš og žessi lög tóku gildi. Ķ raun veit enginn hvernig nżja nįmskrįin į aš vera. Fyrst žarf aš fįst botn ķ žaš hvar gólfiš į aš vera og hvar žakiš samkvęmt nżju framhaldsskólalögunum. Į mešan žaš er ekki ljóst er tępast hęgt aš fara aš smķša veggina... Sķšustu fregnir herma žó aš reglugeršarfarganiš verši tilbśiš upp śr nęstu įramótum.

Eins og allir geta ķmyndaš sér žį er įkaflega žęgilegt aš vinna viš žessar ašstęšur eša hitt žį heldur. Kennarar eru lķka flestir alveg gįttašir. Nemendur sennilega margir hverjir lķka ef žeir eru žį almennilega mešvitašir um žaš hvaš er aš gerast. Žaš eru žó nokkrir ķ hópi kennara sem prķsa sig sęla yfir žvķ aš žeir eru aš komast į eftirlaunaaldur. Senilega eru lķka margir ķ nśverandi nemendahópi framhaldsskólanna sem finnst aš nżju lögin komi žeim ekki viš žar sem žeir śtskrifast samkvęmt gamla kerfinu. Einhverjir eru lķka ķ losti eins og ég.

Žeir eru reyndar žó nokkrir sem reyna aš halda ķ žį trś aš ķ nżju lögunum felist miklar śrbętur. En žaš er stašreynd aš heildarmyndina hefur enginn nema kannski menntamįlarįšherra. Er žaš ekki skrżtiš ķ ljósi žess aš lögin hafa žegar tekiš gildi!?


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband